วิธีลดน้ำหนัก,วิธีลดความอ้วน โดยควบคุมไขมันในเลือด

ไขมันในเลือดมีอยู่หลายชนิด ที่สำคัญได้แก่ โคเลสเตอรอล และ ไตรกลีเซอไรด์ ไขมันในเลือดของมนุษย์มาจาก 2 ส่วนด้วยกัน คือ จากอาหารที่บริโภคเข้าไป และจากอวัยวะภายในร่างกายผลิตขึ้นเอง

โคเลสเตอรอล

โคเลสเตอรอล เป็นไขมันที่พบเฉพาะในสัตว์เท่านั้น ค่าโคเลสเตอรอลที่วัดได้จากในเลือด จะเป็นผลรวมของ LDL Cholesterol (ไขมันเลว), HDL Cholesterol (ไขมันดี) และ VLDL Cholesterol (ไขมันที่ไม่สามารถหาปริมาณโดยตรงได้ ต้องหาจากการคำนวณ)

โคเลสเตอรอลรวม = LDL Cholesterol + HDL Cholesterol + VLDL Cholesterol
VLDL Cholesterol = ไตรกลีเซอไรด์ / 5 (เมื่อ ไตรกลีเซอไรด์ < 400 มก/ดล เท่านั้น)

LDL Cholesterol (ไขมันเลว) ถ้ามีปริมาณสูงขึ้น จะเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดหลอดเลือดแดงตีบ
HDL Cholesterol (ไขมันดี) ถ้ามีปริมาณสูงขึ้น จะลดความเสี่ยงต่อการเกิดหลอดเลือดแดงตีบ

สิ่งที่กระตุ้นให้ร่างกายผลิต LDL Cholesterol (ไขมันเลว) ในปริมาณที่สูงกว่าปกติ คือ

• ความผิดปกติทางกรรมพันธุ์
• และการบริโภคอาหารจำพวกไขมันอิ่มตัว (ไขมันจากสัตว์ กะทิ และน้ำมันปาล์ม) ในปริมาณสูง

  สิ่งที่ยับยั้งให้ร่างกายผลิต HDL Cholesterol (ไขมันดี) ในปริมาณที่ต่ำกว่าปกติ คือ

• การมีน้ำหนักตัวเกิน
• ขาดการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ
• การสูบบุหรี่
• และการบริโภคน้ำตาลมากเกินไป

  ไตรกลีเซอไรด์

  ไตรกลีเซอไรด์ เป็นไขมันที่พบได้ทั้งในพืชและสัตว์ ผลของการมีไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูง จะเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงตีบได้บ้าง แต่ไม่รุนแรงเท่า LDL Cholesterol (ไขมันเลว)

  สิ่งที่มีผลกระตุ้นให้ร่างกายผลิตไตรกลีเซอไรด์ ในปริมาณที่สูงกว่าปกติคือ

• ความผิดปกติทางกรรมพันธุ์
• การมีน้ำหนักตัวเกิน
• การดื่มเหล้า
• และการบริโภคน้ำตาลมากเกินไป

  การประเมินความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ

  คนที่มีระดับไขมันในเลือดสูง อาจจำเป็นต้องรักษาด้วยยาลดไขมันในเลือด ก่อนการตัดสินใจใช้ยาลดไขมันในเลือด แพทย์จะมีเกณฑ์ว่า ควรจะใช้ยาหรือไม่และในปริมาณเท่าไหร่ โดยพิจารณาจาก ความเสี่ยงของการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ ของผู้ป่วยแต่ละราย วิธีประเมินความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ มีหลายวิธี ในที่นี้เราจะใช้วิธีของ National Cholesterol Education Program Adult Treatment Panel III Guidelines

  ปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบมีดังนี้

• อายุ: ชาย >45ปี, หญิง > 55ปี
• มีประวัติคนในครอบครัวป่วยเป็นโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบก่อนวัยอันควร (ชายก่อนอายุ 55 ปี และหญิงก่อนอายุ 65 ปี)
• เป็นโรคความดันโลหิตสูง
• สูบบุหรี่
• ค่า HDL Cholesterol ในเลือด < 40มก./ดล.

  คนที่ป่วยด้วยโรคหลอดเลือดแดงสมองตีบ หลอดเลือดแดงที่ขาตีบ หรือโรคเบาหวาน ถือว่าเป็นผู้ที่มีความเสี่ยงสูงในการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ หมายความว่า 20% ของผู้ป่วยกลุ่มนี้จะเป็นโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบภายใน 10 ปีข้างหน้า

  คนที่มีปัจจัยเสี่ยงข้างต้นตั้งแต่สองข้อขึ้นไป ถือว่ามีความเสี่ยงปานกลางต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ หมายความว่า 10-20% ของผู้ป่วยกลุ่มนี้จะเป็นโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบภายใน 10 ปีข้างหน้า

  คนที่มีปัจจัยเสียงข้างต้นไม่เกิน 1 ข้อ ถือว่ามีความเสี่ยงต่ำต่อการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ

  ข่าวดี
  ค่า HDL Cholesterol มากกว่า 60 มก./ดล.ถือว่าได้ลดหนึ่งปัจจัยเสี่ยง

   

  การรักษาไขมันในเลือดสูงผิดปกติ วิธีการรักษาที่สำคัญที่สุดในการรักษาโรคไขมันในเลือดสูง คือ การควบคุมอาหาร เลี่ยงการบริโภค น้ำตาลและน้ำมัน ควบคุมน้ำหนักตัว ออกกำลังกายสม่ำเสมอ และ งดการสูบบุหรี่และดื่มเหล้า

  หากว่าวิธีเหล่านี้ ยังไม่สามารถลดระดับไขมันในเลือดลงถึงระดับที่ต้องการ จึงค่อยพิจารณาใช้ยาลดไขมันในเลือดต่อไป

  ระดับ LDL Cholesterol ในเลือดที่เหมาะสม

  ระดับของ LDL Cholesterol ที่เหมาะสมในแต่ละคนจะใช้ค่า ไม่เท่ากัน ทั้งนี้ขึ้นกับระดับความเสี่ยงของการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ ว่ามีมากน้อยเพียงใด

  ระดับความเสี่ยงของการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบ และเกณฑ์การให้ยาแบ่งเป็นกลุ่มๆดังนี้

  กลุ่ม	ระดับ LDL Cholesterol ที่เหมาะสม	ควรใช้ยาลดไขมันเมื่อ
  ผู้ที่ป่วยด้วยโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบแล้ว หรือ ผู้ที่มีความเสี่ยงในการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบสูง	น้อยกว่า 100 มก./ดล.	LDL Cholesterol > 130 มก./ดล.
  ผู้ที่มีความเสี่ยงในการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบปานกลาง	น้อยกว่า 130 มก./ดล.	LDL Cholesterol > 160 มก./ดล.
  ผู้ที่มีความเสี่ยงในการเกิดโรคหลอดเลือดแดงหัวใจตีบต่ำ	น้อยกว่า 160 มก./ดล.	LDL Cholesterol > 190 มก./ดล.

  คลิกที่นีเพื่อหาค่า LDL Cholesterol ที่เหมาะสมสำหรับคุณ

   

  ระดับ ไตรกลีเซอไรด์ ในเลือดที่เหมาะสม

  ระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดที่เหมาะสมในแต่ละคนจะใช้เกณฑ์เดียวกันคือไม่ควรเกิน 150 มก./ดล. สำหรับผู้ที่มีระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดกว่า 150 มก./ดล. ควรควบคุมน้ำหนักตัว งดการดื่มเหล้า และลดการบริโภคน้ำตาล และต้องใช้ยาลดไขมันในเลือดร่วมด้วย ถ้าระดับ ไตรกลีเซอไรด์ มีค่าตั้งแต่ 500 มก./ดล. ขึ้นไป

  การตรวจคัดกรองหาโรคไขมันในเลือดสูง

  ผู้ที่อายุเกิน 20ปี ควรตรวจเลือดเพื่อหาระดับไขมันทุกๆ 5ปี

  แต่สำหรับผู้ป่วยโรคหลอดเลือดแดงตีบ ควรตรวจหาระดับไขมันในเลือดทุกคน ระดับความถี่ของการตรวจขึ้นกับพยาธิสภาพของแต่ละราย

  ยาลดไขมันในเลือด

  ยาลดไขมันในเลือดที่นิยมใช้อยู่ในปัจจุบันมีอยู่หลายกลุ่ม ซึ่งทุกกลุ่มก็ล้วนแต่เป็นยาที่มีผลข้างเคียงน้อย และมีความปลอดภัยสูง แต่มีข้อบ่งใช้ที่แตกต่างกัน

  1. ยากลุ่ม Statin
  ยากลุ่มนี้สามารถลด LDL Cholesterol ลงได้ 20-60% ดังนั้นจึงเป็นยาหลักที่ใช้ลดระดับ LDL Cholesterol ในเลือด ตัวอย่างยากลุ่มนี้ได้แก่

  • Simvastetin
  • Pravastatin
  • Atorvastatin
  • Fluvastatin
  • Lovastatin
  • Rosuvastatin
     
  2. ยากลุ่ม Fibrate
  ยากลุ่มนี้สามารถลด ไตรกลีเซอไรด์ ลงได้ 30-50% และเพิ่ม HDL Cholesterol ได้ 10-20%
  ดังนั้นจึงเป็นยาหลักที่ใช้ลดระดับ ไตรกลีเซอไรด์ในเลือด ตัวอย่างยากลุ่มนี้ได้แก่
  • Gemfibrozil
  • Bezafibrate
  • Fenofibrate
  3. น้ำมันปลา ซึ่งมี Omega-3 Fatty Acids (EPA และ DHA) ใช้ลดระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดได้เล็กน้อย แต่ต้องใช้ในขนาดที่สูงมากประมาณ 2-6กรัม/วัน

  เอกสารอ้างอิง

  • Schwartz D.,Goldberg A.C.: Hyperlipiddemia in Patient with Ischemic Heart Disease. In Green G.B. et al (ed): The Washington Manual of Medical Therapeutics 31st ed
  • National Cholesterol Education Program Adult Treatment Panel III Guidelines: JAMA 285: 2486,2001

กลับสู่หน้าหลัก มีเชฟ(mee shape)วิธีลดน้ำหนัก,วิธีลดความอ้วน